piątek, 27 lutego 2015

Romantyzm w lustrze postmodernizmu (i odwrotnie)

Dzięki uprzejmej rekomendacji Michała Kuziaka otrzymałem właśnie z wydawnictwa IBL PAN egzemplarz książki, która ukazała się niedawno i która, jak myślę, dość szeroko porusza omawia zagadnienie sygnalizowane przez tytuł. Dla zorientowania się w problematyce dołączam zdjęcia spisu treści.





Romantyzm w lustrze postmodernizmu (i odwrotnie). Pod redakcją Wojciecha Hamerskiego, Michała Kuziaka, Sławomira Rzepczyńskiego. IBL PAN, Warszawa 2014, ss. 540. ISBN 978-83-61750-47-5

czwartek, 26 lutego 2015

Hologram Norwida straszy w Chrzęsnem

Firma z Polski jako pierwsza stworzyła edukacyjny hologram, dzięki któremu turyści mogą poznać historię Pałacu w Chrzęsnem. Film opowiada widzom o najważniejszych wydarzeniach od momentu powstania pałacu. Jako duchy pojawiają się m.in Cyprian Kamil Norwid oraz Władysław Podkowiński, którzy wspominają momenty ze swojego życia. Holograficzna forma umożliwia wkomponowanie bohaterów we wnętrza pałacu, dlatego też widz ma wrażenie, że historia dzieje się tuż obok niego. Do stworzenia hologramu firma użyła trzech zsynchronizowanych ze sobą projektorów, które wyświetlają obraz na przezroczystej szybie. Jest to pierwsza instalacja tego typu w Polsce. Całość stwarza efekt, przypominający hologramy używane do realizacji koncertów z udziałem Tupaca i Michael Jacksona.

więcej i film tutaj:

środa, 18 lutego 2015

Zdzisław Łapiński: O Norwidzie. Rzeczy dawne i najdawniejsze

Jest mi szczególnie miło zaanonsować ukazanie się XXIII tomu "Studiów i monografii" dedykowanych Norwidowi, zbierającemu w całość klasyczne już (bądź nabierające właśnie takich przymiotów) teksty prof. Zdzisława Łapińskiego.






Lublin 2014. Wydawnictwo KUL. Towarzystwo Naukowe KUL. Ośrodek Badań nad Twórczością Cypriana Norwida KUL. ISBN 978−83−7702−967−1   ISBN 978−83−7306−677−9


poniedziałek, 16 lutego 2015

Jak tłumaczono "Ogólniki"

Pan Patrick John Corness zwrócił uwagę na publikację swojej elektronicznej korespondencji z Agatą Brajerską-Mazur dotyczącej pracy nad tłumaczeniem "Ogólników". Dotyczy ona roboty nad kolejnymi wersjami tłumaczenia. Otrzymujemy ciekawy wgląd w warsztat translatorski tłumaczeń Norwida na angielski. Rzecz opublikowano w styczniowym numerze Sarmatian Review:
http://www.ruf.rice.edu/~sarmatia/115/115generalities.pdf

Artykuł nawiązuje do wrześniowego numeru SR (z 2014 roku):
http://norwidiana.blogspot.com/2014/11/on-patrick-corness-translation-of.html

czwartek, 12 lutego 2015

Fałszywy Norwid

15 grudnia 2014 roku na aukcji w Warszawie sprzedany został rysunek przypisywany Norwidowi o tytule "Spotkanie Chrystusa". O ofercie wiedziałem, ale dla dobra ceny nie rozgłaszam takich informacji przed aukcjami:) Reprodukcję zamieszczam poniżej.



Nabywcy, znawcom twórczości Norwida, a nie ukrywam że również i mnie, coś za mało Norwidowski się wydawał. Owszem, w samych motywach - Chrystusa pomagającego dźwigać krzyż człowiekowi - jest coś specyficznego dla Norwidowej teologii, ale na plastykę i technikę patrząc - do żadnej innej pracy autora "Solo" jest to niepodobne.
Otrzymałem właśnie ekspertyzę dr Edyty Chlebowskiej kwestionującą autentyczność rysunku. Za Jej zgodą i w uzgodnieniu z Nabywcą zamieszczam ten dokument. Znakiem XX zastąpiłem tylko nazwisko autora kontrekspertyzy. Dodam jeszcze, że transakcja została unieważniona, a rysunek powrócił do poprzedniego właściciela. 



Lublin, 7.01.2015
dr Edyta Chlebowska
Ośrodek Badań nad Twórczością C. Norwida
Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II

Opinia
 
w sprawie zakupionego przez pana [...] w antykwariacie Altius dzieła sztuki, uznawanego za pracę autorstwa Cypriana Norwida. 
 
Opis obiektu:
Tytuł: Spotkanie Chrystusa
Wymiary: 27,3 x 38,4 cm
Technika: rysunek, tusz lawowany, gwasz, ołówek, papier
Sygnatura: Norwid (prawy dolny róg)
 
               Przedstawiony do opinii rysunek ukazuje scenę figuralną o tematyce sakralnej wkomponowaną w dekoracyjne tło z dominującym motywem stylizowanej, zgeometryzowanej korony cierniowej. Scena przedstawia Chrystusa pochylającego się ku mężczyźnie upadającym pod ciężarem niesionego krzyża. Oprócz okalającego postaci medalionu w formie cierniowej korony na rysunku widnieje rozpięta na całej szerokości banderola usytuowana w górnej części oraz kępy roślinności (m.in. ostów) po bokach. Ponadto, w prawym dolnym rogu pozostawiono puste pole, przypominające kształtem głaz, w który wpisana została ołówkiem sygnatura: „Norwid”. Podstawę rysunku stanowi szkic ołówkowy, który został następnie uzupełniony lawowaniem tuszem w odcieniach szarości i czerni oraz nieznacznie białym gwaszem (tryskająca z boku Chrystusa woda oraz partie twarzy). Na powierzchni banderoli widnieją ślady napisu wykonanego ołówkiem: naszkicowanego wstępnie bardzo lekką kreską lub wytartego gumką (nieczytelne). Ślady delikatnego szkicu ołówkowego widoczne są także wewnątrz medalionu, w bezpośrednim sąsiedztwie postaci.       
               Mimo, że rysunek jest sygnowany, szereg argumentów świadczy przeciwko uznaniu autorstwa Norwida. Na wstępie wypada zaznaczyć, że w twórczości plastycznej Cypriana Norwida (po dziś dzień zachowało się ponad 1200 obiektów, ponad 700 prac uznanych jest za zaginione – w tym część znana jest z fotografii oraz reprodukcji) nie można wskazać żadnej pracy wykazującej podobieństwa do kompozycji stanowiącej przedmiot niniejszej opinii. Cyprian Norwid (1821-1883) tworzył głównie rysunki (ołówkiem, tuszem) oraz akwarele, znanych jest także kilkadziesiąt prac graficznych (w różnych technikach), kilka obrazów olejnych oraz kilka projektów rzeźbiarskich. Obfity materiał porównawczy w postaci kompozycji rysunkowych Norwida lawowanych tuszem bądź akwarelą, znany autorce niniejszej opinii niemal bez wyjątku z autopsji, nie pozwala na potwierdzenie postulowanej atrybucji. 
Poniżej skupię się na analizie kilku najważniejszych elementów oraz aspektów przedstawienia wzbudzających poważne podejrzenia, iż stanowiący przedmiot niniejszej opinii rysunek prawdopodobnie nie jest autentycznym dziełem Norwida.
1.      Twarz Chrystusa. W Spotkaniu Chrystusa zwraca uwagę szczególnie nieudolny sposób przedstawienia twarzy Zbawiciela (pomijając fakt silnego zniszczenia rysunku w partii twarzy). Norwid nie odebrał pełnego akademickiego wykształcenia artystycznego, stąd w jego pracach plastycznych wskazać można liczne błędy kompozycyjne, zaburzenia perspektywy oraz błędy anatomiczne w przedstawianiu ciała ludzkiego. Tym niemniej już od lat młodzieńczych ogromną uwagę przywiązywał do sposobu przedstawiania twarzy rysowanych przez siebie postaci (zarówno w ujęciach portretowych jak i imaginacyjnych). Już w okresie gimnazjalnym słynął z umiejętności szkicowania udanych karykatur, a przez całe artystyczne życie głównym, by nie powiedzieć jedynym tematem jego twórczości był człowiek. Tworzył liczne, nierzadko udane portrety, chętnie szkicował niezwykle popularne w epoce „typy i charaktery” oraz komponował kameralne sceny figuralne o rozmaitej tematyce (rodzajowej, historycznej, sakralnej). Bez wątpienia jednym z najsilniejszych „punktów” działalności artystycznej Norwida była umiejętność przedstawiania ludzkiej fizjonomii, charakterystycznych rysów twarzy oraz tworzenia ciekawych imaginacyjnych podobizn, zarówno w typie idealizującym, jak i satyrycznym. 
Znanych jest co najmniej kilkanaście wizerunków Chrystusa autorstwa Norwida. Część z nich stanowią kopie i odrysy obcych dzieł (większość z nich poeta zamieścił na kartach autorskiego albumu Orbis: w tym szczególnie liczne kopie wizerunków wczesnochrześcijańskich), ale nie brakuje także wizerunków autorskich, stanowiących efekt twórczej pracy Norwida. Zaginiony rysunek Złożenie Chrystusa do grobu z połowy lat 40., rysunek Chrystus i Barabasz w pretorium Piłata z 1856 r. (również zaginiony), akwaforta Chrystus na krzyżu (Pragnę) z tego samego roku, akwarela Zdjęcie z krzyża[1] ze zbiorów Muzeum Literatury w Warszawie z 1861 r. to przykłady kompozycji, w których rysy twarzy Chrystusa zdradzają indywidualne cechy Norwidowskiej ręki oraz dowodzą, iż artysta całkiem dobrze radził sobie z kreowaniem wizerunku Zbawiciela. W kontekście powyższych spostrzeżeń całkowicie nieudolny sposób przedstawienia twarzy Chrystusa na interesującym nas rysunku wzbudza poważne wątpliwości co do autorstwa Norwida. 
2.      Elementy florystyczne. Schematycznie potraktowane, sztywne oraz pozbawione znamion indywidualizmu kępy roślin usytuowane po bokach kompozycji (ostu po lewej i nieokreślonych roślin o liściastych smukłych pędach po prawej) również nie znajdują odpowiedników w plastycznej spuściźnie Norwida. Norwid stosunkowo rzadko przedstawiał na swych kompozycjach rozbudowaną scenerię roślinną, tym niemniej liczne drobne elementy florystyczne uzupełniające sceny figuralne posiadają cechy indywidualne i stałe, przede wszystkim nigdy nie są ukazywane w postaci schematycznej. Charakterystyczny dla Norwida sposób wykreślania powierzchni gruntu porośniętej roślinnością, swobodny ale i zróżnicowany, ze szczególnie lubianymi pędami bluszczu i innej, drobnej roślinności o giętkich, wijących się gałązkach znalazł nawet wyraz w dwóch ciekawych inicjałach  (litery: A i D) publikowanych przez Norwida w Nowym Jorku w albumie poświęconym Wystawie Światowej w 1853 r. (jakże te inicjały wyróżniają się swoją oryginalnością na tle pozostałych, konwencjonalnych rycin wypełniających album!!). Warto dodać, że sposób przedstawiania roślinności wypracowany już we wczesnych latach 40. nie ulegał poważniejszym zmianom z biegiem lat o czym nietrudno się przekonać zestawiając ze sobą rysunkowy autoportret Dolce far niente z 1845 r., wspomniane uprzednio inicjały powstałe w 1853 r., litografię Echo ruin z 1861 r. oraz winietę z listu Norwida (przedstawiającą Homera do Laury Czapskiej z  1870.
 3.      Lawowanie tuszem. W Spotkaniu Chrystusa pojawia się charakterystyczne, ściśle podporządkowane wykreślonym konturom lawowanie. Szczególnie „uczniowski” charakter prezentują podmalowania szat postaci. Tymczasem warto zwrócić uwagę, że w dorobku Norwida niezwykle rzadko pojawia się tak „uporządkowane” operowanie plamą malarską. Artysta, dla którego przez większą część życia podstawowe i dominujące medium stanowił rysunek, z ogromną swobodą posługiwał się akwarelową plamą barwną, dla której ów rysunek stanowił jedynie ogólne ramy. Warstwa malarska zachowywała zawsze sporą autonomię oraz cechowała ją swoboda i nierzadko wręcz „ekspresyjna” dynamika. Specyfikę lawowania zaprezentowaną w interesującej nas pracy można byłoby wyjaśnić tylko poprzez uznanie rysunku za kopię obcego dzieła (pamiętajmy, że w twórczości poety znajdziemy liczny zbiór odrysów i kopii). Jedynie w takiej sytuacji artysta mógłby starać się w sposób wierny oddać walorowe akcenty, starannie podmalowując fałdy szat. Przyjmując takie założenie trudno byłoby jednak wytłumaczyć jednoczesne problemy z odtworzeniem twarzy Chrystusa oraz widoczne na rysunku zmiany w sposobie ułożenia lewej ręki Zbawiciela.     
               Pozostaje kwestia sygnatury usytuowanej w prawym dolnym rogu kompozycji. Owszem, w dorobku Norwida można znaleźć w podobny sposób wykreślone podpisy. Poszczególne litery, jak i układ całości zbliżony jest do niektórych sygnatur Norwida, choć pewne wątpliwości budzą litery „r” i „w” oraz sposób ich połączenia. Proszę jednak zauważyć, że w kompozycjach lawowanych tuszem bądź akwarelą, nawet gdy były wykonywane na szkicu ołówkowym, Norwid kreślił sygnaturę tuszem bądź używaną w trakcie pracy farbą. Widoczna na rysunku Spotkanie Chrystusa sygnatura została natomiast wpisana ołówkiem (a nie, jak podaje w swej ekspertyzie p. XX rozwodnionym tuszem), co powinno wzbudzać nieufność, którą dodatkowo wzmacniają różnice pomiędzy lekko kreśloną, dosyć cienką kreską szkicu (widoczną dobrze w lewym dolnym rogu rysunku) a grubą kreską sygnatury, która wydaje się dodatkowo lekko roztarta. 
                W kontekście powyższych uwag nie można pominąć jeszcze jednej, aczkolwiek niezwykle ważnej informacji. Otóż, w okresie międzywojennym na paryskim rynku antykwarycznym pojawiła się ogromna liczba falsyfikatów uznawanych za dzieła Norwida. Wszystko za sprawą kolekcjonera Edwarda Krakowskiego, który gromadził artystyczne norwidiana. Paryskim handlarzom dzieł sztuki dostarczył wzory sygnatur Norwida, którymi na szeroką skalę posługiwali się oszuści. Krakowski zgromadził ogromny zbiór (kilkaset) rzekomych prac plastycznych Norwida: rysunków, akwarel, grafik, obrazów olejnych. W 1938 r. autorstwo niemal wszystkich obiektów z tej kolekcji zostało zakwestionowane przez wybitnego znawcę dziejów rysunku polskiego i europejskiego, kustosza Muzeum Narodowego w Warszawie, Jerzego Sienkiewicza. Większość „fałszywych Norwidianów” pochodzących ze zbiorów Krakowskiego trafiło w latach 60. XX wieku do Muzeum Narodowego w Warszawie, gdzie też znajdują się po dziś dzień. Pojedyncze prace pochodzące z tej kolekcji bądź też takie, które nie trafiły do rąk Edwarda Krakowskiego, aczkolwiek zostały niewątpliwie „spreparowane” dla jego potrzeb pojawiają się od lat na aukcjach antykwarycznych (zarówno w Polsce, jak i poza granicami kraju, głównie w Paryżu), gdzie niekiedy uchodzą za autentyczne dzieła Norwida. Kilka takich prac trafiło nawet – najczęściej drogą darowizny – do zbiorów polskich muzeów. Fakt sygnowania pracy nazwiskiem Norwida nie stanowi zatem żadnej gwarancji jego autentyczności i nie powinien być podstawą do potwierdzenia wątpliwej atrybucji.
                Podsumowując, stwierdzam, że przedstawiony do opinii rysunek Spotkanie Chrystusa nie może być w sposób pewny i bezkrytyczny uznany za autentyczne dzieło Cypriana Norwida. Zbyt wiele elementów oraz aspektów tej kompozycji wzbudza co do postulowanej atrybucji poważne wątpliwości, podczas gdy brak argumentów (poza sygnaturą, która również pozostawia pewien margines niepewności, o czym pisałam powyżej) przemawiających za potwierdzeniem autorstwa Norwida. 
               Z całą pewnością pomocne w wyjaśnieniu wątpliwości dotyczących atrybucji rysunku byłoby podjęcie specjalistycznych badań laboratoryjnych (papieru, składu chemicznego tuszu), które mogłyby dostarczyć dodatkowych (choć niekoniecznie rozstrzygających) argumentów w tej kwestii. Przedstawiona w niniejszej opinii analiza stylistyczna nie pozwala na pozytywną weryfikację, umożliwiającą włączenie rysunku do artystycznego oeuvre Cypriana Norwida. 
 
                                                                       dr Edyta Chlebowska



[1] Reprodukcje większości przywołanych w niniejszej opinii prac plastycznych Norwida można znaleźć w podstawowych, powszechnie dostępnych publikacjach z literatury przedmiotu, by wspomnieć monografię pióra Aleksandry Melbechowskiej-Luty, Sztukmistrz. Twórczość artystyczna i myśl o sztuce Cypriana Norwida, Warszawa 2001; katalog wystawy Cyprian Norwid. Prorok niechciany (Muzeum Literatury im. A. Mickiewicza, Warszawa 2001) oraz 11 tom Pism wszystkich Cypriana Norwida w opracowaniu J. W. Gomulickiego (Warszawa 1976).

niedziela, 8 lutego 2015

Norwidowski świat rzeczy - zdjęcia


Udostępniono link do galerii zdjęć z toruńskiej konferencji (fot. Izabela Piskorska). Udostępniam, bo natrafiłem w publicznym miejscu:
https://plus.google.com/photos/100866525619133423788/albums/6113538815483203649?authkey=COrwmbuVjs24pgE

Norwid w Nowym Yorku: będzie tablica!


Już wiadomo, że tablica upamiętniająca pobyt znakomitego polskiego poety i rzeźbiarza Cypriana Kamila Norwida w Nowym Jorku zawiśnie w siedzibie Polskiego Instytutu Naukowego na Manhattanie.

Wyraził na to zgodę zarząd PIN. Oznacza to, że został wykonany kolejny krok do realizacji pomysłu filologa i erudyty Tadeusza Zielichowskiego.
W niedzielę, 1 lutego 2015 roku, Grupa Obywatelska "Tablica Norwida w NYC" w składzie: Ryszard Druch, Grzegorz Gustaw i Janusz Szlechta złożyła wizytę w Polskim Instytucie Naukowym (PIASA) na Manhattanie. Dyrektorka placówki dr Bożena Leven oprowadziła swoich gości po pomieszczeniach instytutu, po czym odbyły się rozmowy na temat lokalizacji w nim tablicy Cypriana Kamila Norwida. Tablica ma upamiętnić pobyt wielkiego polskiego poety, dramaturga, rysownika i rzeźbiarza w Nowym Jorku w latach 1853-1854. Pracował wówczas jako ilustrator przy Wystawie Światowej w Crystal Palace na Manhattanie.
Odsłonięcie tablicy, nad którą pracuje rzeźbiarz Grzegorz Gustaw, przewidziane jest wstępnie na wrzesień 2015 roku. Koncepcja rzeźbiarska tablicy jest już opracowana, a niedzielna wizja lokalna w PIN pozwoliła uściślić parę istotnych kwestii, zarówno natury rzeźbiarskiej, jak i technicznej. Po tej wizycie Grupa Obywatelska przystępuje do oficjalnej zbiórki pieniędzy na fundusz realizacji pomysłu zgłoszonego w maju 2014 roku przez filologa Tadeusza Zielichowskiego.

Artysta rzeźbiarz Grzegorz Gustaw przygotował już kameralne popiersia C. K. Norwida, spełniające rolę "cegiełek" na fundusz tablicy. "Cegiełki" przyznawane będą tym osobom, które wesprą fundusz tablicy kwotą w wysokości 200 dolarów lub większą. Szczegółowe informacje o "cegiełkach", koncie bankowym, na które można dokonywać wpłat, jak i o całym projekcie uzyskać można pod numerem telefonu Druch Studio w Trenton, NJ – 609-532-3676.

Źródło i zdjęcie Instytutu stąd:

Bardzo dziękuję p. Przemysławowi Blochowi za podrzutkę:)

środa, 4 lutego 2015

Magdalena Woźniewska-Działak: Poematy narracyjne Cypriana Norwida

Miło mi zaprezentować nową książkę, którą otrzymałem dziś od Autorki. Serdecznie dziękuję! Monografia koncentruje się na poematach: "Wesele", "Ziemia", "Pompeja", "Szczesna", "Epimenides", "Wędrowny Sztukmistrz", "Assunta" oraz "Emil na Gozdawiu" i "A Dorio ad Phrygium", siłą rzeczy nie obejmuje więc poematów dyskursywnych. Rozprawę doktorską, która poprzedziła publikację, anonsowałem w kwietniu 2014 roku:
http://norwidiana.blogspot.com/2014/04/rozprawy-doktorskie-z-norwidem.html#more

Zachęcając do lektury książki o bardzo mi bliskiej problematyce, zamieszczam parę zdjęć, które pozwolą zorientować się w poruszanych zagadnieniach.








Magdalena Woźniewska-Działak: Poematy narracyjne Cypriana Norwida. Konteksty literacko-kulturalne, estetyka, myśl. Kraków 2014. Studia Dziewiętnastowieczne. Rozprawy. Tom 12. Kraków 2014. Księgarnia Akademicka. ISBN 978-83-7638-409-2.

Jeszcze raz dziękuję za przesłanie książki.

czwartek, 22 stycznia 2015

Rozmowa z Niemenem o Norwidzie

Z 2001 roku, dziesięć minut. Tutaj:
http://ninateka.pl/audio/czeslaw-niemen-o-cyprianie-kamilu-norwidzie

Zośka Papużanka o Norwidzie i Michałowskiej

Uświęcić każde słowo

Norwid był w moim rodzinnym domu jednym z najważniejszych świętych. Jedenaście białych tomów z kolorowymi główkami. Lubiłam prążkowany papier, puste, zaznaczone rzędem kropek miejsca po zaginionych fragmentach tekstu. Choć niewiele z tej poezji rozumiałam, lubiłam ją czytać. Ale tylko Danuta Michałowska potrafiła Norwida powiedzieć.

Miałam dziesięć, może dwanaście lat, kiedy słuchałam Danuty Michałowskiej, mówiącej Norwida. Słyszałam każdą pauzę i jej echo, słyszałam rozstrzelony druk i wielkie litery. Średnik brzmiał inaczej niż kropka i przecinek. Dywizy łączyły albo rozdzielały. Tak chciał poeta. A Michałowska potrafiła głosem te słowa i znaki wydobyć. Uświęcić każde słowo, nadać mu moc kreacyjną, w którą wierzył Norwid. Przekonać słuchających, że słowo jest rzeczywiście potężnym narzędziem.


Źródło:
http://m.krakow.gazeta.pl/krakow/1,106511,17263312,By_cos_powiedziec_publicznie__trzeba_najpierw_zrozumiec.html

piątek, 16 stycznia 2015

Zmarła profesor Elżbieta Feliksiak



Z wielkim żalem przekazujemy wiadomość o śmierci Profesor dr hab. Elżbiety Feliksiak, wieloletniego pracownika Instytutu Filologii Polskiej, związanego z naszym Uniwersytetem od lat siedemdziesiątych. Profesor Elżbietę Feliksiak zapamiętamy jako wybitną uczoną, niezłomnego pedagoga, organizatora niezapomnianych konferencji naukowych, animatora życia naukowego i kulturalnego. Była założycielem Zakładu Teorii i Antropologii Literatury oraz dyrektorem Instytutu Filologii Polskiej w latach 2002-2005. Z Rodziną i Bliskimi łączymy się w głębokim żalu i składamy wyrazy szczerego współczucia. O terminie pogrzebu poinformujemy wkrótce.
Instytut Filologii Polskiej UwB
http://ifp.uwb.edu.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=426:odesz%C5%82a-profesor-el%C5%BCbieta-feliksiak&catid=42&Itemid=101

6 sierpnia dziękowałem jej za przesłanie ostatniej książki, "Antropologii literatury". Na okładce, na jej życzenie, umieszczono zdjęcie ściętego drzewa sprzed jej okna.

Dziękuję, Pani Profesor.

Nota biograficzna:
http://ifp.uwb.edu.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=427


poniedziałek, 12 stycznia 2015

Zofia Stefanowska: Mapa romantyzmu polskiego.

Wydawnictwo IBL anonsuje na 14 stycznia premierę pism Zofii Stefanowskiej z lat 1964-2007. Załączam zdjęcie okładki i spis treści:




piątek, 9 stycznia 2015

Komplet Biblioteki Pisarzy Polskich Brockhausa

Na najbliższej aukcji "Rara Avis" m.in. do kupienia taka kolekcja: 
Kupić, nie kupić, popatrzyć warto.
677.BIBLIOTEKA Pisarzy Polskich. T. 1-81. Lipsk 1863- 1901. F . A. Brockhaus. 16d. opr. oryg. pł., złoc. (Kilka tomów z zaplamieniami lub otarciami okł., w kilku zaplamienia wewnątrz, stan ogólny dobry. W kilku tomach piecz. i podpisy własn. Tomy: 1, 2-5, 8-12, 13, 14, 16, 17, 18, 19, 20, 23-25, 42-43, 53, 59, 65 w wydaniu drugim. Na szczególną uwagę zasługuje t. 21 - pierwsze zbiorowe wydanie "Poezyi" C. K. Norwida. Kompletna seria wydawnicza składająca się z 53 tytułów w 81 tomach. Zawiera:
T. 1: Garczyński S. — Poezye. [Wyd. II]. 1900. s. [6], 199, [1]
T. 2-5: Słowacki J. — Pisma. T. 1-5. [Wyd. II]. 1894-1898. s. VI, [2], 327, [1]; [6], 350; [6], 374; [6], 382
T. 6: Gordon J. — Obrazki caryzmu. Pamiętniki. 1863. s. XVI, 222, [1]
T. 7: Borkowski K. — Pamiętnik historyczny o wyprawie partyzanckiej do Polski w roku 1833. Wyd. II, powiększone. 1863. s. VI, [4], 304
T. 8-12: Mickiewicz A. — Pisma. Nowe wydanie zupełne. 1883-1899. T. 1-5. s. VIII, 271, [1]; [6], 230, [1]; [6], 254; [6], 319; [6], 284
T. 13: Czajkowski M. — Pisma, t. 1: Wernyhora wieszcz ukraiński. Powieść historyczna z roku 1768. Wyd. nowe. 1898. s. XXX, [2], 260
T. 14: Czajkowski M. — Pisma, t. 2: Kirdżali, powieść naddunajska. Wyd. II, przejrzane i poprawione. 1875. s. XIV, [2], 201, [1]
T. 15: Czajkowski M. — Pisma, t. 3: Powieści kozackie i gawędy. Wydanie drugie, przejrzane i poprawione. 1863. s. XIII, [2], 294
T. 16: Czajkowski M. — Pisma, t. 4: Owruczanin, powieść historyczna z 1812 roku. Wyd. nowe. 1898. s. XVI, [2], 289, [1]
T. 17: Czajkowski M. — Pisma, t. 5: Stefan Czarniecki, powieść historyczna. Wyd. nowe. 1898. s. XV, [1], 351, [1]
T. 18: Czajkowski M. — Pisma, t. 6: Hetman Ukrainy. Powieść historyczna. Wyd. nowe. 1900. s. X, [2], 210
T. 19: Czajkowski M. — Pisma, t. 7: Koszowata i Ukrainki. Wyd. nowe. 1899. s. X, [2], 274
T. 20: Czajkowski M. — Pisma, t. 8: Anna. Powieść. Wyd. nowe, poprawne, pomnożone dodatkiem pism ulotnych Ludwiki ze Śniadeckich. 1900. s. [8], 262, [1]
T. 21: Norwid C. — Poezye. Pierwsze wydanie zbiorowe. 1863. s. VI, 292
T. 22: Siemieński L. — Poezye. Pierwsze wydanie zbiorowe. 1863. s. VII, [1], 303
T. 23-25: Krasiński Z. — Poezje. [Wyd. II]. T. 1-3. 1883. s. [III]-LIV, 263, [1]; [6], 234; [6], 323, [1]
T. 26: Gosławski M. — Poezye ... z przedmową L. Zienkowicza. 1864. s. XXIII, [1], 311
T. 27: Zienkowicz L. — Wieczory Lacha z Lachów czyli opowiadania przy kominku starego literata polskiego. 1864. s. [6], 257, [1]
T. 28-31: Wizerunki polityczne dziejów państwa polskiego: t. 1: Alcyato J. — Rzecz o rozumie stanu w Polsce przez ... przejrzana, powiększona i powtórnie wydana przez L. Zienkowicza. 1864, s. [6], 256; t. 2: Polska w kraju i za granicą od 1831 do 1848 r. Zbiór dokumentów z tych czasów jako meteryałów do historyi politycznej narodu polskiego wydany przez L. Zienkowicza. 1864. s. [6], 304; t. 3: Chojecki E. — Rewolucyoniści i stronnictwa wsteczne w 1848 roku przez ... Wydanie powtórne, przejrzane, z dodaniem wstępu o wypadkach obecnych przez L. Zienkowicza. 1865. s. [2], XIX, [1], 305, [1]; t. 4: Polska w kraju w 1848. roku. Sprawy poznańskie, krakowskie i galicyjskie. Zbiór dokumentów z tych czasów jako materyałów do historyi politycznej państwa polskiego wydany przez L. Zienkowicza. 1865. s. [6], 279, [1]
T. 32: Czajkowski M. — Pisma, t. 9: Dziwne życia Polaków i Polek. Dzieło po raz pierwszy wydane. 1865. s. [8], 256
T. 33: Gordon J. — Sołdat czyli sześć lat w Orenburgu i Uralsku. Nowe pamiętniki ... 1865. s. [10], 225, [1]
T. 34: Gordon J. — Kaukaz czyli ostatnie dni Szamyla. 1865. s. VIII, 240
T. 35: Heltman W. — Demokracja polska na emigracyi. Wyjątki z pism ... 1866. s. [8], 303, [1]
T. 36: Zmorski R. — Poezye. 1866. s. VIII, [4], 225, [1]
T. 37: Hoffmannowa K. z Tańskich — Jan Kochanowski w Czarnolesie. Obrazy z końca szesnastego wieku. 1866. s. X, [2], 337, [1]
T. 38-39: Witwicki S. — Wieczory pielgrzyma. Rozmaitości moralne, literackie i polityczne. T. 1-2. 1866. s. X, [2], 232; IX, [3], 249, [1]
T. 40-41: Giller A. — Podróż więźnia etapami do Syberyi w roku 1854. T. 1-2. 1866. s. VIII, [2], 247, [1]; [6], 238, [1]
T. 42-43: Ujejski K. — Poezje. Nowe wydanie z wyboru autora. T. 1-2. 1900. s. VIII, 243, [1]; VII, [1], 195, [1]
T. 44: [Jabłoński A.] — Dziesięć lat niewoli moskiewskiej. Napisał Jasieńczyk [pseud.]. Poprzedzone listem B. Bolesławity do autora. 1867. s. X, 312
T. 45-47: Giller A. — Opisanie zabajkalskiej krainy w Syberyi. T. 1-3. 1867. s. XV, [1], 294; VII, [1], 317, [1]; VII, [1], 339
T. 48: Gordon J. — Podróż do Nowego Orleanu. 1867. s. [8], 217, [3]
T. 49: Zacharjasiewicz J. — Na kresach. Powieść z naszych czasów w trzech częściach. 1867. s. [8], 341, [1]
T. 50-51: Zienkowicz L. — Wizerunki polityczne literatury polskiej. Kurs publiczny wykładany w Paryżu w okręgu towarzystw uczonych. T. 1-2. 1867. s. [6], 317, [1]; [6], 214, [2]
T. 52: Gaszyński K. — Poezje. Wydanie zupełne. 1868. s. XXVIII, 220
T. 53: [Rzewuski H.] — Pamiątki pana Seweryna Soplicy cześnika parnawskiego. Wyd. nowe, pomnożone. 1900. s. XXXV, [3], 269, [1]
T. 54: Niemcewicz J. U. - Pamiętniki czasów moich. Dzieło pośmiertne. Wyd. nowe. 1868. s. XII, 323, [1]
T. 55-58: Chojecki E. — Alkhadar. Ustęp z dziejów ojców naszych. Wyd. drugie, poprawne. T. 1-4. 1869. s. [4], 295; [4], 309, [1]; [4], 258, [1]; [4], 235
T. 59: Mickiewicz A. — Pisma. Nowe wydanie zupełne. T. 6: Pisma pośmiertne. 1901. s. [8], 196, [7]
T. 60-61: Goszczyński S. - Dzieła. T. 12. Nowe wydanie poprawne. 1870. s. XIX, [1], 275, [1]; VI, 306
T. 62: Olizar N. — Pamiętniki kasztelana ... Dwie części razem. 1871. s. XII, [2], 211
T. 63: Gordon J. — Gdy się było młodym. Wspomnienia z podróży po szerokim świecie. 1871. s. [6], 239, [1]
T. 64: Czajkowski M. — Pisma, t. 10: Bułgarja. Powieść sławiańska. 1872. s. [8], 304
T. 65: Czajkowski M. — Pisma, t. 11: Nemolaka. Powieść sławiańska. [Wyd. II]. 1900. s. [6], 282
T. 66-67: Zacharjasiewicz J. — Święty Jur. Jarema. Dwie powieści współczesne. T. 1-2. 1873. s. [6], 300; [4], 276
T. 68: Bełza W. - Poezje. Wydanie zupełne. 1874. s. IX, [1], 273, [1]
T. 69: Gaszyński K. — Pisma prozaiczne. 1874. VI, [2], 279
T. 70: Kozubowski F. — Rozgrzeszeni. Obrazek z życia wygnańców. 1875. s. XV, [1], 269, [1]
T. 71-72: Wrotnowski F. — Historja powstania w 1831 roku na Wołyniu, Podolu, Ukrainie, Żmudzi i Litwie. T. 1 [Powstanie na Wołyniu, Podolu i Ukrainie w roku 1831. Opisane podług podań dowódzców i współuczestników tegoż powstania]-2[Zbiór pamiętników o powstaniu Litwy w roku 1831]. 1875. s. X, 353, [1]; XII, 255, [1]
T. 73: Czyński J. — Cesarzewicz Konstanty i Joanna Grudzińska czyli jakubini polscy. 1876. s. XII, 274
T. 74-75: [Krupski S.] Luźne karty pamiętnika zbiega z Sybiru przez X. Purk [pseud.]. T. 1-2. 1877. s. [6], 317; [4], 299
T. 76-77: Witwicki S. — Zbiór pism pomniejszych. T. 1-2. 1878. s. IX, [1], 262; [6], 317
T. 78: Urbański A. — Utwory poetyczne. Wyd. III pomnożone. 1884. s. VIII, 304
T. 79: Czajkowski M. — Pisma, t. 12: Legendy. 1885, s. [8], 312
T. 80-81: Gorecki A. — Pisma ... (Wydanie uprawnione E. Ł. Kasprowicza). T. 1-2. 1886. s. XVI, 276; IX, [1], 312) cena wywoławcza: 9.800

niedziela, 28 grudnia 2014

Łukasz Niewczas: Niewidoczna metafora

Miło mi poinformować o ukazaniu się kolejnej pozycji w serii "Studia i Monografie". Jest to książka Łukasza Niewczasa "Niewidoczna metafora. Strategie mówienia przenośnego w poezji Norwida." Książka w  pierwotnej postaci stanowiła rozprawę doktorską napisaną w Ośrodku Badań nad Twórczością C. Norwida KUL.
 



ISBN 978-83-7306-633-5

Bardzo dziękuję Łukaszowi za książkę i dedykację.

środa, 17 grudnia 2014

Internetowy Polski Słownik Biograficzny


Ruszył. Jeszcze nie za obfity w hasła, ale Norwid już jest, z biogramem Gomulickiego i obszerną kolekcja graficzną. Proszę przyjąć link w przedświątecznym upominku:
http://ipsb.nina.gov.pl/

Katalog zbiorów artystycznych i naukowych Polskiej Akademii Umiejętności


W sieci dostępna jest kolejna atrakcyjna kolekcja graficzna - zbiory PAU. Jeszcze uzupełniana, ale już jest co oglądać. Pod tym adresem:
http://www.pauart.pl

wtorek, 16 grudnia 2014

niedziela, 7 grudnia 2014

"Marian Maciejewski - profesura i profecja".


11 grudnia zapraszamy na sympozjum "Marian Maciejewski - profesura i profecja".
Organizatorem jest Instytut Filologii Polskiej KUL oraz IFP Akademii Jana Długosza i IFP Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego.
Program konferencji:
sala CN 208:
10.00 – otwarcie sympozjum:
PROF. HUBERT ŁASZKIEWICZ, DZIEKAN WNH KUL
10.00-13.30
BERNADETTA KUCZERA-CHACHULSKA: Marian Maciejewski jako badacz liryki
DARIUSZ SEWERYN: Idee genologiczne Mariana Maciejewskiego
WOJCIECH KACZMAREK: Analiza kerygmatyczna wobec aksjologii współczesnego literaturoznawstwa
AGNIESZKA CZAJKOWSKA: „Wieczory…” w literaturze XIX i XX wieku wobec romantycznej gawędy
11.30-11.45 – przerwa na kawę
MAŁGORZATA CWENK: Metoda kerygmatyczna a epistolografia – rozpoznania
KRZYSZTOF CZAJKOWSKI: „Błogosławiona święta” Gustawa Herlinga Grudzińskiego w świetle kerygmatu
MAŁGORZATA ŁUKASZUK: Marian Maciejewski a krytyka (także literacka)
12.45-13.30 – dyskusja
prezentacja pisma „Colloquia Litteraria” 1/2014 (16)
13.30-15.00
PRZERWA OBIADOWA
15.00-17.45
TOMASZ CHACHULSKI: Liryka polskiego oświecenia w pracach Mariana Maciejewskiego
JÓZEF FERT: Maciejewskiego wprowadzenie do Norwida
JAKUB MALIK: Maciejewskiego lektura „Lalki” Bolesława Prusa
16.00-16.15 – przerwa na kawę
WACŁAW PYCZEK: Metoda kerygmatycznej interpretacji w badaniach historycznoliterackich
JAROSŁAW BOROWSKI, EDWARD FIAŁA, IRENEUSZ PIEKARSKI: Prezentacja książki „Interpretacja kerygmatyczna: doświadczenia, re-wizje, perspektywy”, Lublin 2014
16.45-17.15 – dyskusja
17.15–17.45
PROJEKCJA FILMU: MARIAN MACIEJEWSKI
Zapraszamy!

piątek, 5 grudnia 2014

Fotografie Norwida

W cyfrowych zbiorach Polony możemy zobaczyć kilka fotografii Norwida. Pozwoliłem sobie wykadrować z nich samą twarz i powiększyć. Proszę popatrzyć.



poniedziałek, 1 grudnia 2014

Norwidowski świat rzeczy, Toruń, 4-5 grudnia 2014

Aktualne materiały informacyjne związane z grudniową konferencją:


Pełny program:
Instytut Literatury Polskiej UMK w Toruniu
Zakład Literatury Polskiej Romantyzmu i Pozytywizmu

Konferencja naukowa Norwidowski świat rzeczy

Toruń, 4-5 grudnia 2014
Program konferencji

Czwartek, 4 grudnia


Collegium Maius UMK, ul. Fosa Staromiejska 3, Sala im. Ludwika Kolankowskiego
9.00 Otwarcie konferencji

9.15 Wykład prof. dr hab. Jadwigi Puzyniny (UW) – Norwid – ważny i bliski

10.30 Obrady Plenarne

1. prof. dr hab. Edward Kasperski (UW) – Antropologia rzeczy u Norwida. Reizm – wykładnia humanistyczna – transcendencja
2. prof. dr hab. Krzysztof Trybuś (UAM) – „Wokoło lecą szmaty zapalone”. O zdeprecjonowanym świecie rzeczy w twórczości Norwida
3. dr hab. Agnieszka Ziołowicz, prof. UJ –  Norwidowskie dialogi rzeczy
4. prof. dr hab. Józef Fert (KUL) –  Norwidowskie rzeczosłowie?
5. prof. dr hab. Jacek Brzozowski (UŁ) – Świat rzeczy w „Pierścieniu Wielkiej-Damy”
6. prof. dr hab. Wiesław Rzońca (UW) – Przedmiot jako materialny substrat symbolu – przypadek wierszy Norwida okresu dojrzałego


Przerwa obiadowa






Sala im. Ludwika Kolankowskiego
15.00 Sekcja A – Przedmioty w wieku XIX

1.    prof. dr hab. Bernadetta Kuczera-Chachulska (UKSW) – „Rzeczy” Norwida w procesie lirycznego kształtowania znaczeń
2.    dr hab. Sławomir Rzepczyński, prof. AP w Słupsku – Norwid wobec reifikacji świata dziewiętnastowiecznego
3.     dr hab. Wojciech Kruszewski, prof. KUL – Cygara Norwida. Artysta wobec filozofii antysalonu
4.    dr Renata Gadamska-Serafin (PWSZ w Sanoku) – Pieniądze w twórczości Norwida 
5.    dr Karol Samsel (UW) – Cyprian Norwid – Brakująca ściana „kwadratu nieprzedstawialności” (Norwid-Prus-James-Conrad)



Coll. Maius, Sala im. Artura Hutnikiewicza
15.00 Sekcja B - Religia i metafizyka                                                         

1. dr hab. Barbara Stelmaszczyk, prof. UŁ – Aksjologiczny wymiar  „rzeczy świata tego” w lirykach  Norwida
2. ks. dr Antoni Dunajski (WSD w Pelplinie) – Semantyczne funkcje obiektów sakralnych i akcesoriów liturgicznych w twórczości Cypriana Norwida
3. mgr Izabela Piskorska (UMK) – Nagrobek, katakomba, smętarz – wokół rzeczy ostatecznych
4. mgr Mateusz Grabowski (UŁ) –  Przestrzenie meta-fizyczne w ostatnich utworach Norwida
5. Paweł Bondaruk (UW) – „Całowanie patyn”, czyli o przedmiotach liturgicznych w pismach Cypriana Norwida.

18.15 Uroczysta kolacja

19.30 Wieczór artystyczny z poezją Cypriana Norwida, Dom Muz, ul. Podmurna 1/3



Piątek, 5 grudnia


Coll. Maius UMK, Sala im. Ludwika Kolankowskiego
9.00 Sekcja A – Zmysły, ciało i jego ozdoby

1. dr hab. Elżbieta Dąbrowicz, prof. UwB – Rzecz, które ranią
2. dr hab. Radosław Sioma (UMK) – Pamięć zmysłów (O „Czułości” Cypriana Norwida)
3. dr Zofia Dambek-Giallelis (UAM) – Codzienna niecodzienność Norwida
4. dr Dominika Wojtasińska (UMK) – Stroje w twórczości Cypriana Norwida
5. mgr Agnieszka Nurzyńska (UKSW) –  Nić i wstążka we wczesnej twórczości Cypriana Norwida (do roku  1851)



Coll. Maius, Sala im. Artura Hutnikiewicza
9.00 Sekcja B – Od słowa do książki

1. dr hab. Włodzimierz Toruń (KUL) – Książki Norwida
2. dr Paulina Abriszewska (UMK) – Ironiczne pióro Norwida
3. dr Magdalena Karamucka (UAM) – Książka, księga, zwój… Wokół problematyki materialnego wymiaru tekstu w refleksji Cypriana Norwida
4. mgr Eliza Kącka (UW) –  Norwidowskie słowa i rzeczy. Status słów i status rzeczy w „Bransoletce”
5. dr hab. Agata Brajerska-Mazur (UMCS, KUL) –  Przekład Norwidowskich rzeczy – symboli – polskich konotacji

Przerwa obiadowa

Sala im. Ludwika Kolankowskiego
14.00 Sekcja A – W kręgu Sztukmistrza

1.      prof. dr hab. Grażyna Halkiewicz-Sojak (UMK) –„Sprzęty domowe” w refleksji Cypriana Norwida
2.      dr hab. Marek Stanisz, prof. URz – Instrumenty muzyczne w twórczości Norwida
3.      dr Edyta Chlebowska (KUL) – „Rzeczy przemijające świata tego” – symbole vanitas w plastyce Norwida
4.      mgr Dorota Dec (AP w Słupsku) – O Rembrandtowskim pęzlu
5.      mgr Bartłomiej Łuczak (UMK) – Motywy instrumentów muzycznych w twórczości Cypriana Norwida (literackiej i plastycznej) – stan i perspektywa badań
6.      mgr Tomasz Jermalonek (UŁ, SAN w Łodzi) – Norwidowskie „białe kwiaty” w poezji

Sala im. Artura Hutnikiewicza
14.00 Sekcja B – Rekwizyty, artefakty, atrybuty
1. dr hab. Piotr Chlebowski (KUL) –  Rzecz - rekwizyt - atrybut. W świecie „Quidama”
2. mgr Adam Cedro (KUL) Fasces. Norwida intuicje czytania symbolu
3. dr Dariusz Pniewski (UMK) Funkcje literackich przedstawień artefaktów w  wybranych tekstach C. Norwida
4. dr Magdalena Woźniewska-Działak (UKSW) – Rzecz w Norwidowskim wachlarzu bytów. Uwagi o „Wędrownym Sztukmistrzu”
5. mgr Agnieszka Komorowska (UMK) – Przedmioty otwierające na transcendencję w dramatach Cypriana Norwida
6. dr Agnieszka Jarosz (KUL) – Drobiazgi sceniczne w dramatach Cypriana Kamila Norwida („Aktor” i „Tyrtej-Za kulisami”)

Zakończenie konferencji